Bạn là Bác Sĩ, muốn tham gia cộng đồng bác sĩ? Đăng ký tại đây.
Health Rối loạn nội tiết

Rối loạn kinh nguyệt – Không thể coi thường

Rối loạn kinh nguyệt – Không thể coi thường

Kinh nguyệt được ví như tấm gương phản ánh sức khỏe của người phụ nữ. Kinh nguyệt của mỗi người thường có chu kỳ, số lượng và đặc điểm nhất định. Sự rối loạn kinh nguyệt có thể ở bạn gái tuổi dậy thì hoặc ở độ tuổi rối loạn tiền mãn kinh do rối loạn nội tiết, tuy nhiên có những rối loạn kinh nguyệt là dấu hiệu bất thường cảnh báo bệnh nguy hiểm.

Rối loạn kinh nguyệt là gì?

Kinh nguyệt là hiện tượng bong lớp niêm mạc tử cung có chu kỳ do sự thay đổi nội tiết làm chảy máu từ buồng tử cung ra ngoài âm đạo. Kinh nguyệt lần đầu tiên xuất hiện ở bé gái từ 12-16 tuổi, chu kỳ trung bình là 28 ngày, tuy nhiên có một số trường hợp ngắn hơn khoảng 25 ngày hoặc dài hơn 30 – 35 ngày, tùy từng người và thời gian thường kéo dài từ 3-5 ngày. Lượng máu mất đi sau mỗi kỳ hành kinh là từ 50-150 ml.

roi-loan-kinh-nguyet-la-gi-eragroup

Rối loạn kinh nguyệt: là những biểu hiện bất thường về chu kỳ kinh nguyệt, số ngày có kinh và số lượng máu kinh so với những chu kỳ thông thường trước đó. Đây có thể là triệu chứng của một bệnh lý nào đó, có thể do nội tiết, có thể tổn thương thực thể cơ quan sinh dục nữ, đôi khi chỉ đơn thuần là do thay đổi điều kiện sống môi trường sống.

Rối loạn kinh nguyệt có thể xảy ra cho phụ nữ ở nhiều độ tuổi, mức độ và biểu hiện khác nhau như ở lứa tuổi dậy thì, sinh con, mãn kinh… gây ảnh hưởng trực tiếp tới sức khỏe, khả năng sinh lý và chức năng sinh sản của chị em phụ nữ nếu không được chữa trị kịp thời.

Rối loạn kinh nguyệt thường gặp và khiến chị em phụ nữ lo lắng

Biểu hiện của rối loạn kinh nguyệt như thế nào?

Những biểu hiện bất thường về chu kỳ kinh nguyệt không phải lúc nào cũng là dấu hiệu của một vấn đề về sức khỏe. Tuy nhiên bạn vẫn nên chú ý khi gặp phải một số biểu hiện bất thường sau của rối loạn kinh nguyệt

Bất thường về chu kỳ kinh

  • Kinh nguyệt ngắn: Kinh nguyệt ngắn là tình trạng chu kỳ kéo dài chưa đến 21 ngày.
  • Kinh nguyệt dài: Kinh nguyệt dài tức là chu kỳ kinh nguyệt của chị em kéo dài nhiều hơn bình thường (trên 35 ngày).
  • Vô kinh: Vô kinh là tình trạng kinh nguyệt bị dừng từ 6 tháng trở lên.
  • Rong kinh: Rong kinh là tình trạng số ngày hành kinh kéo dài trên 7 ngày, lượng máu ra ở âm đạo vượt trên 100 ml.

Bất thường về máu kinh

Là những bất thường về số lượng và ngày có kinh.

  • Kinh nguyệt ít (Thiểu kinh): Kinh nguyệt ít là tình trạng lượng máu kinh ra quá ít trong một chu kỳ (dưới 50 ml).
  • Kinh nguyệt nhiều (Cường kinh): Kinh nguyệt nhiều là tình trạng lượng máu kinh ra quá nhiều trong một chu kỳ (trên 100 ml) và thường kèm theo những cục máu đông lớn.

Kinh nguyệt không tuân theo quy luật

Kinh nguyệt không tuân theo quy luật là tình trạng lúc kinh nguyệt ngắn, kinh nguyệt dài, lúc kinh ra nhiều kinh ra ít.

Máu kinh bất thường

Thường là máu đỏ thẫm, có mùi hơi tanh, không đông, nếu máu kinh có lẫn máu cục hoặc máu đỏ tươi hay hồng nhạt là bất thường.

Bất thường về triệu chứng khác kèm theo khi đến chu kỳ kinh nguyệt

Trong đó các bất thường về kinh nguyệt, thống kinh là hiện tượng phổ biến nhất, thường có triệu chứng đau bụng dưới khi hành kinh. Nếu đau, cơn đau có thể xuyên ra cột sống, lan xuống đùi và lan ra toàn bụng. Ngoài ra có thể thấy đau lưng kèm theo tức ngực, căng vú, buồn nôn, dễ xúc động, ảnh hưởng đến sinh hoạt, lao động.

Nguyên nhân dẫn đến rối loạn kinh nguyệt

kinh-nguyet-khong-deu-eragroup

Tình trạng kinh nguyệt thất thường xảy ra ở nhiều người, nhưng không phải ai cũng biết được nguyên nhân, hay không phải lúc nào cũng do một nguyên nhân duy nhất. Dưới đây là một số nguyên nhân gây rối loạn kinh nguyệt thường gặp:

Ảnh hưởng của nội tiết tố

  • Mỗi giai đoạn của người phụ nữ đều ảnh hưởng đến sự cân bằng nội tiết tố bao gồm tuổi dậy thì, mãn kinh, mang thai, sinh con, và cho con bú sẽ làm ảnh hưởng đến kinh nguyệt.
  • Trong tuổi dậy thì, cơ thể trải qua những thay đổi lớn. Có thể mất vài năm để estrogen và progesterone đạt được sự cân bằng và thời gian bất thường của chu kỳ kinh nguyệt phổ biến tại thời điểm này.
  • Giai đoạn tiền mãn kinh, buồng trứng suy giảm, các nội tiết tố nữ thay đổi làm chu kỳ và lượng máu kinh thay đổi.
  • Thời kỳ mãn kinh tính từ 12 tháng kể từ thời kỳ kinh nguyệt cuối cùng của người phụ nữ. Sau thời kỳ mãn kinh, chị em phụ nữ sẽ không còn những chu kỳ kinh.
  • Trong thời gian mang thai, kinh nguyệt chấm dứt.
  • Hầu hết phụ nữ không có kinh trong khi cho con bú.

Nguyên nhân thực thể

  • Thai nghén bất thường: Chửa ngoài tử cung, dọa sảy thai..
  • Tổn thương thực thể của cổ tử cung – polyp cổ tử cung – Polyp buồng tử cung – u xơ tử cung, quá sản nội mạc tử cung, ung thư niêm mạc tử cung, ung thư cổ tử cung, buồng trứng đa nang…
  • U tuyến yên, bệnh lý tuyến giáp, tiểu đường.
  • Nhiễm khuẩn: viêm nhiễm đường sinh dục, viêm niêm mạc tử cung.

Thay đổi điều kiện sống, thói quen sinh hoạt

Kinh nguyệt do cơ chế nội tiết – thần kinh điều chỉnh nên khi thay đổi môi trường sống như chuyển vùng, thay đổi công việc, bị áp lực học, gia đình hoặc công việc làm cho người phụ nữ chán nản hay buồn rầu cũng làm rối loạn kinh nguyệt.

  • Chế độ dinh dưỡng: Thay đổi chế độ ăn uống, tăng cân hoặc giảm cân quá mức cũng làm rối loạn kinh nguyệt.
  • Vận động quá mức: cũng làm tăng lượng kinh và kéo dài ngày thấy kinh.

Thuốc

Một số thuốc gây rối loạn kinh nguyệt, đặc biệt là thuốc tránh thai, thuốc điều trị tiểu đường, cao huyết áp.

Rối loạn kinh nguyệt ảnh hưởng như thế nào?

Roi-loan-kinh-nguyet-hau-qua-eragroup

Gây suy nhược cơ thể

Ảnh hưởng tới các hoạt động thường nhật. Khi bị kinh nguyệt dài, kinh nguyệt nhiều, cơ thể của chị em sẽ bị suy nhược. Cơ thể suy nhược và tâm lý ủ ê gây ảnh hưởng tới các hoạt động sống, đặc biệt làm giảm ham muốn, khiến chị em không có hứng thú trong hoạt động tình dục.

Thiếu máu

Lượng kinh ra nhiều và kéo dài sẽ dẫn đến thiếu máu, chóng mặt, mệt mỏi, da xanh xao, tim loạn nhịp, thở gấp…trường hợp nghiêm trọng có thể ảnh hưởng đến sức khỏe thậm chí tính mạng của bạn.

Nguy cơ mắc các bệnh phụ khoa

Chu kỳ kinh kéo dài không chỉ gây bất tiện cho sinh hoạt hàng ngày mà còn là môi trường thuận lợi cho vi khuẩn dễ dàng phát triển gây những bệnh viêm nhiễm “vùng kín” ( viêm âm đạo, u màng trong tử cung, viêm buồng trứng,…)

Nguy cơ vô sinh

Bạn có thể khó mang thai hơn nếu bạn có chu kỳ bất thường vì thời điểm rụng trứng không thường xuyên, hoặc do viêm nhiễm gây tắc vòi tử cung

Ảnh hưởng đến sinh hoạt tình dục

Các nghiên cứu khoa học cho thấy quan hệ tình dục vào những ngày “đèn đỏ” có thể làm tăng nguy cơ gây nên các bệnh phụ khoa. Do đó rối loạn kinh nguyệt phần nào đó khiến những cuộc “yêu” của bạn cũng trở nên thất thường hơn.

Ảnh hưởng đến nhan sắc phụ nữ

Estrogen và Progesteron chính là 2 hocmon đóng vai trò cội nguồn sắc đẹp của phái nữ. Do đó, việc rối loạn các hormone này sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến nhan sắc, sự tươi trẻ của phái đẹp, làm khí huyết lưu thông kém khiến da kém mịn màng, khiến chị em dễ cáu gắt, nóng tính… Không chỉ vậy, rối loạn kinh nguyệt còn khiến nhiều chị em lo lắng, căng thẳng, mất tự tin, khiến chất lượng cuộc sống bị suy giảm đáng kể.

Bệnh lý nguy hiểm

Một số trường hợp rối loạn kinh nguyệt là biểu hiện những bệnh lý như chửa ngoài tử cung, ung thư niêm mạc tử cung… sẽ rất nguy hiểm nếu bạn đi khám muộn

Những yếu tố làm tăng nguy cơ rối loạn kinh nguyệt

Có rất nhiều yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh rối loạn kinh nguyệt, chẳng hạn như:

  • Tuổi: Nữ giới bắt đầu có kinh nguyệt lúc 11 tuổi hoặc trẻ hơn có nguy cơ cao gặp phải các cơn đau nặng, chu kì kinh dài và nhiều hơn. Trẻ em gái mới dậy thì có thể bị vô kinh trước khi chu kỳ rụng trứng trở nên thường xuyên khi trưởng thành. Những phụ nữ mãn kinh cũng có thể bị lỡ kinh và thỉnh thoảng bị xuất huyết nặng
  • Cân nặng: Thừa cân hoặc thiếu cân có thể làm tăng nguy cơ đau bụng kinh và vô kinh;
  • Chu kỳ kinh nguyệt và lượng kinh: Chu kì kinh nguyệt kéo dài và nhiều hơn có thể dẫn đến các cơn đau quặn bụng;
  • Tiền sử mang thai: Những phụ nữ mang thai nhiều lần có nguy cơ cao bị rong kinh. Những phụ nữ chưa bao giờ sinh con có nguy cơ cao bị đau bụng kinh còn những người phụ nữ sinh con đầu lòng ở độ tuổi trẻ có nguy cơ thấp hơn;
  • Hút thuốc: Hút thuốc có thể khiến cho rối loạn kinh nguyệt nghiêm trọng hơn;
  • Căng thẳng: Căng thẳng về thể chất và tinh thần có thể ngăn chặn việc sản sinh ra các hormone luteinizing, dẫn đến vô kinh tạm thời

Điều trị rối loạn kinh nguyệt

Khi có biểu hiện của rối loạn kinh nguyệt, chị em cần sớm sắp xếp thời gian đến cơ sở y tế để bác sỹ thăm khám, điều trị sớm. Tuyệt đối không tự ý áp dụng các mẹo truyền miệng, các bài thuốc dân gian hoặc sử dụng thuốc kê đơn của người khác bởi triệu chứng không những không thuyên giảm mà thậm chí còn có thể trở nên nghiêm trọng hơn. Sau khi đã định được chính xác tình trạng rối loạn kinh nguyệt cụ thể, nguyên nhân gây rối loạn kinh nguyệt, bác sỹ sẽ đưa ra phương pháp điều trị thích hợp dựa trên tình trạng cụ thể của người bệnh. Đó có thể là:

Áp dụng điều trị rối loạn kinh nguyệt bằng thuốc chỉ định

dieu-tri-roi-loan-kinh-nguyet-eragroup

Những loại thuốc này là thuốc đã được kê đơn theo chỉ định, hướng dẫn của bác sỹ. Nó có thể là dòng thuốc tân dược hoặc thuốc thảo dược.

  • Thuốc tân dược: Thuốc tân dược là những loại thuốc được bào chế và sản xuất theo công nghệ hiện đại. Thuốc sử dụng có thể dưới dạng uống trực tiếp, bôi tại chỗ hoặc dạng đặt vào trong âm đạo. Sau khi sử dụng với liệu trình thích hợp, triệu chứng bệnh sẽ thuyên giảm dần.
  • Thuốc thảo dược: Thuốc thảo dược là thuốc sắc, sử dụng các cây thuốc Bắc hoặc cây thuốc Nam để điều trị, hỗ trợ điều trị rối loạn kinh nguyệt cho người bệnh. Thuốc thảo dược có ưu điểm ít gây tác dụng phụ nhưng việc điều trị để thấy được hiệu quả sẽ mất nhiều thời gian hơn so với khi dùng thuốc tân dược.

Phương pháp ngoại khoa

Trong một số trường hợp sẽ không thể dùng thuốc được mà cần được can thiệp điều trị bằng phẫu thuật. Ví dụ, trong trường hợp polyp cổ tử cung, u xơ tử cung, u nang buồng trứng gây rối loạn kinh nguyệt có thể cần được điều trị bằng phẫu thuật.

Những thói quen sinh hoạt giúp bạn hạn chế diễn tiến của bệnh rối loạn kinh nguyệt

Bạn sẽ có thể kiểm soát bệnh này nếu áp dụng các biện pháp sau:

  • Các yếu tố ăn uống: Điều chỉnh chế độ ăn uống bắt đầu khoảng 14 ngày trước chu kì kinh có thể giúp bạn chỉ gặp một số rối loạn kinh nguyệt nhẹ. Chế độ ăn uống lành mạnh áp dụng cho tất cả mọi người bao gồm ăn nhiều ngũ cốc nguyên hạt, trái cây tươi và rau quả, tránh chất béo bão hòa và thức ăn nhanh. Hạn chế muối (natri) có thể giúp giảm đầy hơi. Hạn chế uống cà phê, đường và uống rượu cũng sẽ có ích
  • Ngăn ngừa và điều trị bệnh thiếu máu
  • Tập thể dục: Tập thể dục có thể giúp giảm đau bụng kinh;
  • Quan hệ tình dục: Cảm giác cực khoái có thể làm giảm mức độ nghiêm trọng của đau bụng kinh;
  • Chườm nóng: Lót một miếng đệm nóng vào vùng bụng hoặc ngâm mình trong một bồn tắm nước nóng, có thể giúp làm giảm đau bụng kinh.
  • Vệ sinh kinh nguyệt: Thay đổi băng vệ sinh từ 4-6 giờ. Bạn hãy tránh sử dụng băng vệ sinh có mùi thơm vì chất khử mùi có thể gây kích ứng vùng sinh dục. Bạn không nên thụt rửa âm đạo vì nó có thể tiêu diệt các vi khuẩn tự nhiên thường trú trong âm đạo mà chỉ cần tắm rửa thường xuyên để làm sạch.

Phụ nữ là một nửa của thế giới. Chăm sóc sức khỏe sinh sản cho phụ nữ là điều quan trọng để thể hiện sự yêu thương cũng như nâng niu dành cho phái đẹp. Các chị em phụ nữ hãy học cách yêu thương và tự bảo vệ mình, đừng ngại ngùng khi đi khám sức khỏe và khám phụ khoa thường xuyên định kỳ. Các rối loạn về kinh nguyệt có thể được can thiệp chữa khỏi hoàn toàn hoặc cải thiện một phần khi được chẩn đoán đúng nguyên nhân và điều trị thích hợp. Đặc biệt các rối loạn kinh nguyệt là nguyên nhân của hiếm muộn hoặc vô sinh cần được chữa trị sớm khi phụ nữ còn trong độ tuổi sinh sản thì khả năng hồi phục sự thụ thai mới cao.

Viết bình luận